Wanneer kan je een epidurale vragen?

Vandaag kan je een epidurale vragen zodra de arbeid goed op gang is en je nood hebt aan pijnverlichting, als de medische omstandigheden dit toelaten.In tegenstelling tot wat soms nog wordt gedacht, bestaat er geen vaste regel meer die bepaalt dat je moet wachten tot een bepaalde ontsluiting voordat een epidurale geplaatst kan worden.

Lange tijd werd aangeraden om te wachten tot 3 à 4 cm ontsluiting voordat een epidurale werd toegediend. Die praktijk wordt vandaag niet meer als verplicht beschouwd: studies tonen aan dat een epidurale die eerder tijdens de arbeid wordt geplaatst, wanneer de bevalling goed bezig is, het risico op een keizersnede niet verhoogt en de bevalling niet automatisch vertraagt.

Toch is het een goed idee om erover te praten met het medische team zodra je eraan begint te denken, ook als je nog twijfelt. Wanneer de baarmoederhals bijna volledig ontsloten is of de geboorte heel dichtbij komt, kan het soms te laat zijn om nog een epidurale te plaatsen. De procedure vraagt namelijk enkele minuten voorbereiding en daarna nog wat tijd voordat de verdoving volledig werkt.

In de praktijk hangt het juiste moment dus minder af van een exact aantal centimeters ontsluiting, maar van verschillende factoren: hoe de arbeid vordert, de intensiteit van de weeën, hoe jij je voelt en de inschatting van het team dat je begeleidt.

Wat voel je tijdens het plaatsen van een epidurale?

Doet de prik voor een epidurale pijn?

Angst voor de naald is een veel voorkomende bezorgdheid bij toekomstige mama’s. Toch ervaren veel vrouwen de plaatsing van een epidurale minder ingrijpend dan ze vooraf hadden verwacht.

Voor de anesthesist de katheter plaatst, wordt eerst een lokale verdoving toegediend om de huid en de zone onderaan de rug te verdoven. Je kan daarbij een klein prikje voelen. Daarna voel je meestal eerder druk of beweging in je rug dan echte pijn.

Het zorgteam begeleidt je tijdens de volledige procedure en helpt je om enkele momenten stil te blijven zitten, ook wanneer je een wee hebt.

Hoe lang duurt het plaatsen van een epidurale?

Het plaatsen van een epidurale duurt meestal ongeveer een kwartier. De anesthesist ontsmet eerst de huid, brengt de lokale verdoving aan en plaatst daarna een katheter in je rug waardoor de medicatie kan worden toegediend.

Wanneer de katheter op zijn plaats zit, wordt de naald verwijderd. Alleen het soepele buisje blijft nog vastzitten op je rug. Daarna duurt het meestal nog ongeveer 15 minuten voordat de epidurale verdoving goed begint te werken. Die tijd kan licht verschillen afhankelijk van de situatie en hoe je lichaam reageert.

Wat voel je zodra de epidurale begint te werken?

Na enkele minuten neemt de pijn van de weeën geleidelijk af. De meeste vrouwen voelen nog bepaalde gewaarwordingen, zoals druk, spanning of het hard worden van de buik, maar de weeën worden veel beter draaglijk.

Het doel van een epidurale vandaag is niet noodzakelijk om alle gevoelens volledig weg te nemen, maar om een evenwicht te vinden tussen pijnverlichting en actief deelnemen aan de bevalling.

Je blijft wakker, je kan communiceren met het team en je beleeft de geboorte van je baby bewust mee.

Kan je nog bewegen met een epidurale?

Kan je stappen met een epidurale?

Of je kan stappen met een epidurale hangt af van het type epidurale verdoving, de toegediende dosis en de gewoontes van je materniteit.

Vandaag bestaan er technieken met een epidurale met een lage dosis verdoving, waarbij de gevoeligheid en de mobiliteit van de benen beter behouden blijven. Toch is wandelen vaak beperkt om veiligheidsredenen, bijvoorbeeld door de nodige controle, een mogelijke spierzwakte of een daling van de bloeddruk.

Ook wanneer je niet kan rondlopen, is het meestal wel mogelijk om van houding te veranderen in bed of aangepaste houdingen aan te nemen met hulp van het zorgteam. Zo kan je je comfort verbeteren en de arbeid ondersteunen.

Voel je nog weeën met een epidurale?

Ja, in de meeste gevallen wel. Het doel van een epidurale is niet altijd om alle gewaarwordingen weg te nemen, maar vooral om de pijn van de weeën te verminderen.

Afhankelijk van de dosis en hoe je lichaam reageert, kan je nog voelen dat je buik hard wordt, dat er druk ontstaat of dat er een wee aankomt, terwijl de pijn veel minder aanwezig is.

Deze gewaarwordingen kunnen je helpen om actief betrokken te blijven bij je bevalling, vooral tijdens het persen.

Kan je persen met een epidurale?

Ja, het is zeker mogelijk om te persen met een epidurale. De huidige technieken gebruiken vaak aangepaste dosissen verdoving, zodat de pijn voldoende vermindert terwijl bepaalde nuttige sensaties tijdens de geboorte behouden blijven.

Elke vrouw ervaart dit anders. Sommige vrouwen voelen nog druk in het bekken wanneer de baby indaalt, vooral tijdens het persen. Andere vrouwen voelen minder duidelijk de bewegingen van de baby tijdens de geboorte.

Een epidurale betekent dus niet dat je geen actieve rol meer speelt tijdens je bevalling. Het doel is om de pijn te verminderen en je tegelijk betrokken te laten blijven bij de geboorte, met ondersteuning van de vroedvrouw en het medische team.

Wat zijn de voordelen en nadelen van een epidurale?

De voordelen van een epidurale

• Minder stress door de pijn: door de weeën te verlichten kan een epidurale sommige vrouwen helpen om de bevalling rustiger en meer ontspannen te beleven.
• Beter omgaan met vermoeidheid: doordat de pijn vermindert, kan je energie sparen, vooral tijdens een lange of intensieve arbeid.
• Een oplossing die op maat aangepast kan worden: de dosis kan worden aangepast volgens je behoeften, het verloop van de arbeid en hoe jij je voelt.
• Een waardevolle hulp in bepaalde medische situaties: een epidurale kan bijzonder nuttig zijn wanneer het team een medische handeling moet uitvoeren of snel moet ingrijpen.

Mogelijke nadelen en bijwerkingen

• Soms minder bewegingsvrijheid: afhankelijk van de toegediende dosis en de afspraken in de materniteit kunnen sommige houdingen moeilijker zijn.
• Een daling van de bloeddruk: dit is een mogelijke bijwerking. Daarom worden je bloeddruk en algemene toestand na de plaatsing opgevolgd.
• Andere gewaarwordingen tijdens de arbeid: sommige vrouwen voelen de weeën of het indalen van de baby minder sterk.
• Jeuk of rillingen: deze reacties kunnen soms optreden na het toedienen van de medicatie.

Bestaan er alternatieven voor een epidurale?

Ja, een epidurale is niet de enige manier om de pijn tijdens een bevalling te verlichten. Afhankelijk van je geboorteplan, je wensen en de mogelijkheden in jouw materniteit bestaan er verschillende methodes die je kunnen helpen om de bevalling bewuster en comfortabeler te beleven.

Mogelijke opties zijn onder andere ademhalingstechnieken, bewegen, de geboortebal, massages, onderdompeling in water, hypnose of bepaalde ontspanningstechnieken die in sommige ziekenhuizen worden aangeboden.